Τι είναι τα άλματα ανάπτυξης
Τα άλματα ανάπτυξης είναι περίοδοι έντονης νευρολογικής εξέλιξης. Το παιδί αποκτά νέες δεξιότητες, αντιλαμβάνεται διαφορετικά τον κόσμο και επεξεργάζεται περισσότερα ερεθίσματα από πριν. Αυτό όμως συνοδεύεται συχνά από αναστάτωση. Ένα παιδί που μέχρι χθες κοιμόταν ήρεμα, μπορεί ξαφνικά να ξυπνάει συχνά μέσα στη νύχτα ή να ζητά συνεχώς αγκαλιά. Το βασικό που πρέπει να θυμάστε είναι ότι η αλλαγή στη συμπεριφορά δεν είναι πισωγύρισμα αλλά πρόοδος.
1ο άλμα ανάπτυξης: 5 εβδομάδες
Συνήθως εμφανίζεται γύρω στις πέντε εβδομάδες. Το μωρό αρχίζει να αντιλαμβάνεται τον κόσμο πιο έντονα. Τα φώτα, οι ήχοι, οι κινήσεις γύρω του αποκτούν μεγαλύτερη σημασία. Αυτό μπορεί να το κάνει πιο ανήσυχο και ευερέθιστο. Σε αυτή τη φάση θα δείτε το μωρό να ζητά περισσότερο θηλασμό ή επαφή. Είναι ο τρόπος του να νιώθει ασφάλεια μέσα σε έναν κόσμο που ξαφνικά μοιάζει πιο έντονος.
2ο άλμα ανάπτυξης: 8 εβδομάδες
Περίπου στις οκτώ εβδομάδες, το μωρό αρχίζει να αναγνωρίζει μοτίβα. Καταλαβαίνει ότι κάποια πράγματα επαναλαμβάνονται και αυτό είναι ένα τεράστιο βήμα για τον εγκέφαλό του. Μπορεί να παρατηρήσετε περισσότερη γκρίνια και ανάγκη για αγκαλιά, αλλά και στιγμές που το παιδί φαίνεται να παρατηρεί πιο συγκεντρωμένα.
3ο άλμα ανάπτυξης: 12 εβδομάδες
Γύρω στις δώδεκα εβδομάδες, το παιδί αποκτά καλύτερο έλεγχο του σώματός του. Οι κινήσεις γίνονται πιο συντονισμένες και αρχίζει να εξερευνά με τα χέρια του. Αυτή η περίοδος μπορεί να συνοδεύεται από διαταραχές στον ύπνο. Είναι απολύτως φυσιολογικό, καθώς ο εγκέφαλος δουλεύει εντατικά.
4ο άλμα ανάπτυξης: τέσσερις μήνες
Στους τέσσερις περίπου μήνες, συμβαίνει ένα από τα πιο έντονα άλματα. Το παιδί αρχίζει να κατανοεί έννοιες όπως η απόσταση και η κίνηση. Πολλοί γονείς το περιγράφουν ως την πιο απαιτητική φάση, με έντονο κλάμα, προσκόλληση και μεγάλες αλλαγές στον ύπνο.
5ο άλμα ανάπτυξης: 6 μήνες
Γύρω στους έξι μήνες, το παιδί αρχίζει να αντιλαμβάνεται τις σχέσεις μεταξύ αντικειμένων. Καταλαβαίνει ότι κάτι μπορεί να επηρεάσει κάτι άλλο. Σε αυτή τη φάση θα δείτε περισσότερη περιέργεια. Το παιδί θέλει να αγγίζει, να δοκιμάζει, να εξερευνά τα πάντα γύρω του.
6ο άλμα ανάπτυξης: 9 μήνες
Στους εννέα μήνες περίπου, το παιδί αρχίζει να κατανοεί κατηγορίες. Μπορεί να ξεχωρίζει, για παράδειγμα, τα ζώα από τα αντικείμενα. Συχνά εμφανίζεται έντονο άγχος αποχωρισμού, κάτι που είναι απολύτως φυσιολογικό και δείχνει συναισθηματική ανάπτυξη.
7ο άλμα ανάπτυξης: 12 μήνες
Γύρω στους δώδεκα μήνες, το παιδί αρχίζει να αντιλαμβάνεται ακολουθίες. Κατανοεί ότι κάποια πράγματα συμβαίνουν με συγκεκριμένη σειρά. Αυτό βοηθά σημαντικά στην ανάπτυξη της καθημερινής ρουτίνας και στην κατανόηση της γλώσσας.
8ο άλμα ανάπτυξης: 15 μήνες
Στους δεκαπέντε μήνες περίπου, το παιδί αρχίζει να κατανοεί τα προγράμματα. Δηλαδή, ότι μια σειρά ενεργειών οδηγεί σε ένα αποτέλεσμα. Είναι η φάση που μπορεί να δείτε περισσότερη επιμονή και μικρά ξεσπάσματα, καθώς το παιδί προσπαθεί να επιβληθεί στο περιβάλλον του.
9ο άλμα ανάπτυξης: 18 μήνες
Γύρω στους δεκαοκτώ μήνες, το παιδί αποκτά την ικανότητα να σκέφτεται πιο σύνθετα. Αναπτύσσεται η φαντασία και η δημιουργικότητα. Μπορεί να αρχίσει να παίζει συμβολικά παιχνίδια και να μιμείται καταστάσεις της καθημερινότητας. Σε αυτή τη φάση, η ανάπτυξη της προσωπικότητας γίνεται πιο εμφανής από ποτέ.
Πώς να αναγνωρίσετε ένα άλμα ανάπτυξης
Το πιο χαρακτηριστικό σημάδι είναι η ξαφνική αλλαγή στη συμπεριφορά. Ένα παιδί που ήταν ήρεμο μπορεί να γίνει ανήσυχο, να κλαίει περισσότερο ή να ζητά διαρκώς την παρουσία σας. Τα πιο συχνά σημάδια είναι η γκρίνια, οι διαταραχές στον ύπνο, η αυξημένη ανάγκη για αγκαλιά και η αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες. Αυτό που συχνά μπερδεύει τους γονείς είναι ότι αυτές οι αλλαγές μοιάζουν με προβλήματα. Στην πραγματικότητα όμως είναι ενδείξεις ανάπτυξης.
Πώς να στηρίξετε το παιδί σας
Το σημαντικότερο που μπορείτε να κάνετε είναι να είστε διαθέσιμοι. Η αγκαλιά, η επαφή και η σταθερή παρουσία σας λειτουργούν σαν αγκυροβόλιο για το παιδί. Προσπαθήστε να διατηρήσετε μια ρουτίνα, ακόμα και αν αυτή διαταράσσεται προσωρινά. Η επανάληψη δίνει ασφάλεια.
Μην προσπαθείτε να «διορθώσετε» τη συμπεριφορά του παιδιού. Αυτό που χρειάζεται είναι κατανόηση και υπομονή. Τέλος, φροντίστε και τον εαυτό σας. Οι φάσεις αυτές είναι απαιτητικές και για τους γονείς. Ένας ξεκούραστος και ήρεμος γονιός μπορεί να ανταποκριθεί καλύτερα στις ανάγκες του παιδιού.
Το μήνυμα που αξίζει να κρατήσετε
Τα άλματα ανάπτυξης δεν είναι κρίσεις. Είναι ευκαιρίες. Είναι οι στιγμές που το παιδί σας εξελίσσεται με ταχύτερο ρυθμό από ποτέ. Κάθε δύσκολη φάση κρύβει πίσω της ένα νέο επίτευγμα. Και κάθε άλμα, όσο απαιτητικό κι αν είναι, σας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στο παιδί που μεγαλώνει μπροστά στα μάτια σας.
