«Το πρόσφατο τραγικό δυστύχημα στην Ηλεία, με τον θάνατο ενός 13χρονου που οδηγούσε ηλεκτρικό πατίνι και συγκρούστηκε μετωπικά με αυτοκίνητο, προκαλεί πόνο και κάλεσμα για άμεση δράση. Δεν είναι απλώς μια είδηση», αναφέρουν οι παιδίατροι.
Αναφερόμενοι στα στατιστικά για το 2025, σημειώνουν πως καταγράφηκαν 109 τροχαία περιστατικά με ηλεκτρικά πατίνια στην Ελλάδα, εκ των οποίων δύο ήταν θανατηφόρα. Το πρώτο δίμηνο του 2026 σημειώθηκαν 17 ατυχήματα, σχεδόν ένα κάθε τρεις ημέρες. Περισσότεροι από 400 ανήλικοι χρειάστηκαν νοσηλεία λόγω τέτοιων ατυχημάτων μέσα σε έναν χρόνο, ενώ το πραγματικό μέγεθος του προβλήματος εκτιμάται ακόμη μεγαλύτερο καθώς δεν αναφέρονται στις αρμόδιες Αρχές όλα τα περιστατικά.
Τι ισχύει
Οι βασικές διατάξεις που αφορούν τα ηλεκτρικά πατίνια προβλέπουν:
- Μέγιστη ταχύτητα: 25 χλμ./ώρα.
- Απαγόρευση κυκλοφορίας σε οδούς με όριο ταχύτητας άνω των 50 χλμ./ώρα.
- Ηλικιακά όρια: 12 έτη για πατίνια με μέγιστη ταχύτητα τα 6 χλμ./ώρα, 15 έτη για πατίνια με ταχύτητες από 6 έως 25 χλμ./ώρα.
- Για παιδιά κάτω των 12 ετών σε δρόμους με κυκλοφορία προβλέπεται υποχρεωτική συνοδεία από άτομο άνω των 16 ετών.
- Υποχρεωτική χρήση κράνους εγκεκριμένου τύπου, κανονικά δεμένου.
- Υποχρεωτικός αντανακλαστικός εξοπλισμός κατά τη νύχτα.
- Απαγόρευση μεταφοράς δεύτερου ατόμου.
- Απαγόρευση χρήσης ακουστικών και κινητού τηλεφώνου χωρίς ανοιχτή ακρόαση.
- Πρόστιμα από 40 έως 200 ευρώ.
Σύμφωνα με την ΠΟΜΕΠ, παρά την ύπαρξη αυτού του πλαισίου, το σύστημα παρουσιάζει σοβαρά κενά εφαρμογής και νομοθετικές ελλείψεις:
Πλήρης απουσία ελέγχου στην πράξη: Ανήλικοι κάτω του νόμιμου ορίου ηλικίας οδηγούν καθημερινά ΕΠΗΟ χωρίς κανέναν έλεγχο.
Μηδενική αστική εκπαίδευση: Ελάχιστοι χρήστες γνωρίζουν τους κανόνες και ακόμη λιγότεροι τους τηρούν.
Απουσία ευθύνης γονέων: Ο νόμος δεν προβλέπει ρητές κυρώσεις για γονείς που επιτρέπουν σε ανηλίκους τη χρήση ΕΠΗΟ κατά παράβαση των ορίων.
Ελλειψη εθνικού επιδημιολογικού μητρώου παιδικών ατυχημάτων με ΕΠΗΟ, με αποτέλεσμα σοβαρή υποαναφορά.
Απουσία τεχνικών προδιαγραφών ασφαλείας για πατίνια που διατίθενται ως παιδικά προϊόντα.
Προτάσεις
Βάσει της ανωτέρω ανάλυσης, η ΠΟΜΕΠ προτείνει ένα ολοκληρωμένο πακέτο παρεμβάσεων, οργανωμένο σε τέσσερις άξονες:
Αξονας 1: Νομοθετικές / κανονιστικές παρεμβάσεις
- Αύξηση του ορίου ηλικίας για ΕΠΗΟ 6-25 χλμ./ώρα από τα 15 στα 16 έτη, σε εναρμόνιση με ευρωπαϊκά πρότυπα.
- Ρητή νομοθετική πρόβλεψη γονικής/κηδεμονικής ευθύνης και διοικητικών κυρώσεων όταν ανήλικος χρησιμοποιεί ΕΠΗΟ κατά παράβαση των ορίων.
- Υποχρεωτική χρήση κράνους για όλους τους ανηλίκους κάτω των 18 ετών, ανεξαρτήτως συνθηκών κυκλοφορίας, με ευθύνη γονέα/κηδεμόνα σε περίπτωση παράβασης.
- Απαγόρευση πώλησης ΕΠΗΟ ταχύτητας άνω των 15 χλμ./ώρα σε ανηλίκους, με αντίστοιχη ευθύνη του πωλητή.
- Τεχνικός υποχρεωτικός περιορισμός ταχύτητας (speed limiter) στα 15 χλμ./ώρα για πατίνια που εμπορεύονται ως παιδικά/εφηβικά προϊόντα.
- Υποχρεωτική εμφανής σήμανση στη συσκευασία πατινιών με τα ηλικιακά όρια, τους κανόνες και την υποχρέωση κράνους.
Αξονας 2: Εκπαιδευτικές / προληπτικές παρεμβάσεις
- Αμεση εισαγωγή αγωγής οδικής ασφάλειας για ΕΠΗΟ στα προγράμματα σπουδών δημοτικού και γυμνασίου.
- Εθνική εκστρατεία ενημέρωσης γονέων μέσω σχολείων, παιδιατρικών ιατρείων και ΜΜΕ για τους κινδύνους και τις νομικές ευθύνες.
- Ενσωμάτωση σύντομης συμβουλευτικής για ασφαλή χρήση ΕΠΗΟ στις τακτικές παιδιατρικές επισκέψεις των ηλικιών 10, 12 και 15 ετών (πρόγραμμα anticipatory guidance).
- Συνεργασία με εμπορικά καταστήματα για διανομή ενημερωτικού υλικού κατά την αγορά πατινιού.
Αξονας 3: Ελεγκτικές παρεμβάσεις / επιβολή νόμου
- Στοχευμένοι αστυνομικοί έλεγχοι σε σχολικές ζώνες, πάρκα και περιοχές με αυξημένη παιδική κυκλοφορία.
- Συνεργασία αστυνομίας – δήμων για δημιουργία ασφαλών υποδομών (ποδηλατόδρομοι, ζώνες ήπιας κυκλοφορίας) που να μειώνουν τη σύγκρουση ΕΠΗΟ – αυτοκινήτων.
Αξονας 4: Κλινικές παρεμβάσεις
• Iδρυση εθνικού μητρώου καταγραφής παιδικών ατυχημάτων με ΕΠΗΟ, για τεκμηριωμένη χάραξη πολιτικής.
• Ανάπτυξη πρωτοκόλλου κλινικής διαχείρισης τραυματισμών από ΕΠΗΟ σε παιδιατρικά ΤΕΠ.
«Η ελευθερία τελειώνει εκεί που αρχίζουν οι κίνδυνοι»
Η ΠΟΜΕΠ αναφέρει ότι «δεν τάσσεται κατά της κινητικότητας και της ελευθερίας των νέων. Αντιθέτως, αναγνωρίζει τα ηλεκτρικά πατίνια ως μέσο μεταφοράς με θέση στις σύγχρονες πόλεις. Ωστόσο, η ελευθερία κάθε παιδιού τελειώνει εκεί που αρχίζει ο κίνδυνος για τη ζωή του».
Προσθέτει ότι τα παιδιά δεν έχουν ακόμη αναπτύξει πλήρως την κριτική ικανότητα αξιολόγησης κινδύνου, τις αντανακλαστικές αντιδράσεις ενός ενήλικου οδηγού, ούτε τη σωματική αντοχή σε τραύματα που προκαλούνται από ατυχήματα με ΕΠΗΟ. «Αυτό δεν είναι ατύχημα: είναι αναπτυξιακή πραγματικότητα που η Πολιτεία έχει χρέος να λάβει υπόψη».
Οι παιδίατροι ζητούν την άμεση ανταπόκριση της Πολιτείας και την έναρξη διαβούλευσης για την υιοθέτηση του ανωτέρω πλαισίου προτάσεων.
Πηγή: Καθημερινή