Δεν πρόκειται για ταινία τρόμου ούτε για υπερβολή των social media. Είναι η εικόνα μιας Μεσογείου που αλλάζει γρήγορα. Θερμότερες θάλασσες, υπεραλίευση, διαταραγμένα οικοσυστήματα, ξενικά είδη, ρεύματα και ανθρώπινες παρεμβάσεις δημιουργούν ένα νέο θαλάσσιο τοπίο, στο οποίο η απλή σύσταση «προσέχουμε στη θάλασσα» δεν αρκεί πια.
Ο λαγοκέφαλος δεν είναι «άλλο ένα ψάρι»
Ο λαγοκέφαλος, με πιο γνωστό και επικίνδυνο είδος τον Lagocephalus sceleratus, είναι ξενικό είδος της οικογένειας των τετραοδοντιδών, δηλαδή των γνωστών puffer fish. Δεν ανήκει παραδοσιακά στη Μεσόγειο. Πέρασε από την Ερυθρά Θάλασσα μέσω της Διώρυγας του Σουέζ και βρήκε στα θερμότερα νερά της Ανατολικής Μεσογείου ιδανικό πεδίο εξάπλωσης.
Το ψάρι αυτό ξεχωρίζει από το χαρακτηριστικό κεφάλι του, το δυνατό στόμα του και τα τέσσερα σκληρά δόντια που λειτουργούν σχεδόν σαν ράμφος. Γι’ αυτό και τα δαγκώματά του μπορούν να είναι σοβαρά, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για δάχτυλα ή γυμνά άκρα μέσα στο νερό.
Συνήθως οι λαγοκέφαλοι έχουν μήκος από 20 έως 60 εκατοστά, όμως μεγάλα άτομα μπορούν να ξεπεράσουν το ένα μέτρο. Το βάρος τους μπορεί να φτάσει αρκετά κιλά, με καταγραφές μεγάλων δειγμάτων στην Ανατολική Μεσόγειο να ξεπερνούν τα 7 κιλά.
Το πιο επικίνδυνο στοιχείο, ωστόσο, δεν είναι μόνο το δάγκωμα. Είναι η τοξικότητα. Ο λαγοκέφαλος περιέχει τετραδοτοξίνη, μια ισχυρή νευροτοξίνη, κυρίως στα εσωτερικά του όργανα και σε άλλους ιστούς. Η κατανάλωσή του απαγορεύεται, καθώς μπορεί να προκαλέσει βαριά δηλητηρίαση και να αποβεί θανατηφόρα.
Από την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα μέχρι τον Σαρωνικό
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται πλέον στις νοτιότερες θάλασσες, όπου η παρουσία των λαγοκέφαλων είχε καταγραφεί εδώ και χρόνια με ιδιαίτερη ένταση. Οι αναφορές για εμφάνιση ακόμα και στον Σαρωνικό δείχνουν ότι το είδος κινείται βορειότερα και πλησιέστερα σε πολυσύχναστες ακτές.
Οι ψαράδες το γνωρίζουν ήδη πολύ καλά. Οι λαγοκέφαλοι καταστρέφουν δίχτυα, κόβουν πετονιές, τρώνε δολώματα, αγκίστρια και αλιεύματα, ενώ ανταγωνίζονται ή εξαφανίζουν τοπικά είδη. Η ζημιά δεν είναι μόνο περιβαλλοντική. Είναι και οικονομική.
Η κυβέρνηση εξετάζει, σύμφωνα με τα μέχρι τώρα στοιχεία, την επιδότηση της αλιείας λαγοκέφαλων, με ποσό που αναφέρεται γύρω στα 6 ευρώ ανά κιλό και όχι ανά ψάρι. Το μέτρο, εφόσον εφαρμοστεί με σοβαρή επιστημονική παρακολούθηση, μπορεί να βοηθήσει στον περιορισμό των πληθυσμών. Δεν αρκεί όμως από μόνο του.
Γιατί το πρόβλημα δεν λύνεται μόνο πληρώνοντας τους ψαράδες να βγάζουν λαγοκέφαλους. Χρειάζεται σχέδιο που θα περιλαμβάνει συστηματική καταγραφή, έλεγχο των ποσοτήτων, ασφαλή διαχείριση των αλιευμάτων, ενημέρωση των πολιτών ότι το ψάρι δεν καταναλώνεται, αλλά και προστασία των φυσικών θηρευτών του.
Και εδώ αρχίζει η δύσκολη συζήτηση: η υπεραλίευση έχει αφαιρέσει από τη θάλασσα πολλά από τα είδη που θα μπορούσαν να λειτουργούν ως φυσική άμυνα απέναντι σε τέτοιους εισβολείς.
Πηγή: huffingtonpost.gr