Δείτε εδώ την ειδική έκδοση

Η μαγική νύχτα των Λεοντιδών: απόψε ο ουρανός γεμίζει «πεφταστέρια»!

Η μαγική νύχτα των Λεοντιδών: απόψε ο ουρανός γεμίζει «πεφταστέρια»!

Ένα εντυπωσιακό ουράνιο θέαμα θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν όσοι σηκώσουν το βλέμμα τους στον ουρανό απόψε, καθώς η βροχή των Λεοντιδών φτάνει στην κορύφωσή της τη νύχτα της 17ης προς τη 18η Νοεμβρίου.

Πρόκειται για ένα από τα πιο γνωστά αστρονομικά φαινόμενα του φθινοπώρου, με περίπου 10 έως 15 «πεφταστέρια» την ώρα να αναμένονται υπό ιδανικές συνθήκες παρατήρησης. Και το καλύτερο; Δεν χρειάζεται τηλεσκόπιο ή κάποιος ιδιαίτερος εξοπλισμός για να τα δει κανείς. Αρκεί ένας σκοτεινός ουρανός, λίγη υπομονή και, για τους πιο ρομαντικούς, μια ευχή για κάθε φωτεινή γραμμή που θα διασχίζει τη νύχτα.

Τι είναι οι Λεοντίδες και γιατί εμφανίζονται κάθε Νοέμβριο

Παρότι συνηθίζουμε να τα αποκαλούμε «πεφταστέρια», τα φωτεινά αυτά ίχνη δεν έχουν καμία σχέση με πραγματικά αστέρια που πέφτουν από τον ουρανό. Στην πραγματικότητα, οι Λεοντίδες είναι μικροσκοπικά σωματίδια σκόνης και πετρωμάτων που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης 55P/Tempel-Tuttle, καθώς ταξιδεύει γύρω από τον Ήλιο. Ο συγκεκριμένος κομήτης ολοκληρώνει μία περιφορά περίπου κάθε 33 χρόνια, αφήνοντας κατά μήκος της τροχιάς του ένα μονοπάτι από υπολείμματα. Κάθε Νοέμβριο, η Γη διασχίζει αυτό το μονοπάτι και τα σωματίδια εισέρχονται στην ατμόσφαιρά της, δημιουργώντας το εντυπωσιακό θέαμα που παρατηρούμε από το έδαφος.

Τα σωματίδια αυτά είναι συνήθως πολύ μικρά, συχνά όχι μεγαλύτερα από έναν κόκκο άμμου, όμως ταξιδεύουν με εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα, που φτάνει περίπου τα 71 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Καθώς εισέρχονται στην ατμόσφαιρα, συμπιέζουν και θερμαίνουν τον αέρα γύρω τους, ενώ τα ίδια θερμαίνονται και διαλύονται. Η διαδικασία αυτή δημιουργεί τις φωτεινές γραμμές που βλέπουμε να διασχίζουν τον ουρανό και ονομάζουμε πεφταστέρια. Το φαινόμενο διαρκεί συνήθως ελάχιστα δευτερόλεπτα, αλλά είναι αρκετό για να προσφέρει ένα εντυπωσιακό θέαμα.

Γιατί ονομάζονται Λεοντίδες

Η ονομασία τους προέρχεται από τον αστερισμό του Λέοντα, καθώς, όταν τις παρατηρούμε από τη Γη, οι φωτεινές τροχιές τους φαίνεται να ξεκινούν από ένα σημείο κοντά σε αυτόν. Στην πραγματικότητα, όμως, οι Λεοντίδες δεν προέρχονται από τον αστερισμό ούτε συνδέονται με τα αστέρια που τον αποτελούν. Πρόκειται απλώς για ένα φαινόμενο προοπτικής, αντίστοιχο με αυτό που κάνει τις παράλληλες γραμμές ενός δρόμου να μοιάζουν ότι συναντιούνται στον ορίζοντα. Άλλωστε, οι αστερισμοί είναι νοητά σχήματα που σχηματίζουμε ενώνοντας αστέρια όπως φαίνονται από τη Γη, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι βρίσκονται πραγματικά κοντά μεταξύ τους στο Διάστημα.

Πότε και πού θα δούμε καλύτερα τα πεφταστέρια

Η καλύτερη ευκαιρία για παρατήρηση είναι από αργά το βράδυ της Τρίτης 17 Νοεμβρίου έως τις ώρες πριν από την ανατολή του Ήλιου την Τετάρτη 18 Νοεμβρίου, όταν ο αστερισμός του Λέοντα βρίσκεται ψηλότερα στον ουρανό. Για να απολαύσει κανείς το φαινόμενο, καλό είναι να επιλέξει μια περιοχή μακριά από τα έντονα φώτα της πόλης, όπου η φωτορύπανση δεν περιορίζει την ορατότητα. Ένα σημείο στην εξοχή, σε κάποιο βουνό ή σε μια απομονωμένη παραλία μπορεί να προσφέρει πολύ καλύτερες συνθήκες, αρκεί φυσικά ο ουρανός να είναι καθαρός από σύννεφα.

Δεν χρειάζεται να κοιτάζει κανείς αποκλειστικά προς τον αστερισμό του Λέοντα, αφού τα πεφταστέρια μπορούν να εμφανιστούν σε διαφορετικά σημεία του ουρανού. Μάλιστα, η παρατήρηση με γυμνό μάτι είναι προτιμότερη από τη χρήση τηλεσκοπίου, καθώς επιτρέπει να βλέπουμε μεγαλύτερο τμήμα του ουράνιου θόλου. Οι ειδικοί συνιστούν να αφήσουμε τα μάτια μας να προσαρμοστούν στο σκοτάδι για περίπου 20 με 30 λεπτά, αποφεύγοντας όσο γίνεται το φως του κινητού. Η Σελήνη, που βρίσκεται σε φάση αύξοντα μηνίσκου, αναμένεται επίσης να ευνοήσει την παρατήρηση, ιδιαίτερα μετά τη δύση της, όταν ο ουρανός θα είναι ακόμη πιο σκοτεινός.

Όταν τα πεφταστέρια γίνονται χιλιάδες: οι περίφημες καταιγίδες των Λεοντιδών

Οι Λεοντίδες έχουν μια ιδιαίτερη θέση στην ιστορία της αστρονομίας, καθώς δεν περιορίζονται πάντα σε μερικά πεφταστέρια την ώρα. Ορισμένες χρονιές, όταν η Γη διασχίζει ιδιαίτερα πυκνά νέφη σωματιδίων που έχει αφήσει ο κομήτης, το φαινόμενο μπορεί να μετατραπεί σε πραγματική «καταιγίδα μετεώρων», με εκατοντάδες ή ακόμη και χιλιάδες φωτεινά ίχνη να εμφανίζονται μέσα σε μία ώρα. Τέτοιες εντυπωσιακές εξάρσεις έχουν παρατηρηθεί κατά το παρελθόν, συχνά κοντά στις περιόδους που ο κομήτης ολοκληρώνει την περίπου 33χρονη περιφορά του γύρω από τον Ήλιο, αν και δεν επαναλαμβάνονται με απόλυτη κανονικότητα.

Μία από τις πιο εντυπωσιακές καταιγίδες καταγράφηκε το 1833, όταν οι εκτιμήσεις έκαναν λόγο για έως και 100.000 μετέωρα την ώρα, δημιουργώντας την εντύπωση ότι ολόκληρος ο ουρανός είχε γεμίσει φωτεινές γραμμές. Αντίστοιχα φαινόμενα παρατηρήθηκαν το 1799, το 1866, το 1966 και την περίοδο 1999 έως 2001. Το 1999, για παράδειγμα, καταγράφηκαν περίπου 3.000 μετέωρα την ώρα, προσφέροντας ένα μοναδικό θέαμα σε όσους είχαν την τύχη να το παρακολουθήσουν. Οι καταιγίδες αυτές δεν είναι εγγυημένες σε κάθε κύκλο του κομήτη, καθώς εξαρτώνται από τη θέση και την πυκνότητα των σωματιδίων, αλλά και από τη βαρυτική επίδραση πλανητών όπως ο Δίας και ο Κρόνος.

Η φετινή εμφάνιση των Λεοντιδών δεν αναμένεται να έχει την ένταση αυτών των ιστορικών καταιγίδων, παραμένει όμως μια όμορφη ευκαιρία να παρατηρήσουμε ένα φαινόμενο που επαναλαμβάνεται εδώ και αιώνες. Και για όσους αγαπούν τις μικρές παραδόσεις, είναι ίσως η κατάλληλη βραδιά για να κοιτάξουν ψηλά και να κάνουν μια ευχή, μόλις δουν το πρώτο πεφταστέρι.

Πηγή: huffingtonpost.gr

Απόρρητο
v