Και ειδικά οι μητέρες γνωρίζουν καλύτερα από όλους πως η οικογένεια είναι το ξενύχτι, το άγχος, η αγκαλιά, το πρόγραμμα, η φροντίδα, η προσπάθεια να τα προλάβεις όλα.
Για αυτό και η κοινωνική πολιτική οφείλει να ξεκινά από την καθημερινή ζωή των ανθρώπων και να απαντά στις πραγματικές ανάγκες κάθε οικογένειας.
Η στήριξη αρχίζει από τη στιγμή που έρχεται ένα παιδί στον κόσμο.
Το επίδομα γέννησης αποτελεί μια σημαντική πρώτη ανάσα για τους νέους γονείς, καθώς χορηγείται για κάθε παιδί που γεννιέται στην Ελλάδα από το 2020 και μετά, με συγκεκριμένα εισοδηματικά και νομιμοποιητικά κριτήρια.
Το επίδομα παιδιού συνεχίζει να στηρίζει εκατοντάδες χιλιάδες οικογένειες κάθε χρόνο, ενισχύοντας ουσιαστικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Ιδιαίτερη σημασία έχει δοθεί και στη στήριξη της μητρότητας.
Οι ασφαλισμένες μητέρες μπορούν να λαμβάνουν επίδομα κυοφορίας και λοχείας κατά την απουσία τους από την εργασία, ενώ επίδομα μητρότητας προβλέπεται τόσο για μισθωτές εργαζόμενες και έμμισθες δικηγόρους που ασφαλίζονται στον e-ΕΦΚΑ, όσο και για ελεύθερες επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενες μητέρες για χρονικό διάστημα τεσσάρων μηνών.
Αντίστοιχα, ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για τις ασφαλισμένες του πρώην ΟΓΑ.
Παράλληλα, η Ειδική Παροχή Προστασίας της Μητρότητας δίνει τη δυνατότητα σε εργαζόμενες μητέρες του ιδιωτικού τομέα να λάβουν ειδική άδεια εννέα μηνών μέσω της ΔΥΠΑ, με οικονομική ενίσχυση ίση με τον κατώτατο μισθό και τις αντίστοιχες παροχές.
Ειδική μέριμνα υπάρχει και για γυναίκες που εργάζονται σε συνθήκες που μπορεί να επηρεάσουν την εγκυμοσύνη ή τη γαλουχία, μέσω του Ειδικού Επιδόματος Μητρότητας λόγω Συνθηκών Εργασίας.
Η συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής αποτελεί σήμερα μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για χιλιάδες γονείς — και ιδιαίτερα για τις μητέρες που καλούνται καθημερινά να ισορροπήσουν ανάμεσα σε πολλαπλούς ρόλους.
Για αυτό και η Πολιτεία επενδύει σε ουσιαστικές πολιτικές στήριξης της καθημερινότητας των γονέων.
Οι γονικές άδειες αποτελούν πλέον ατομικό και αμεταβίβαστο δικαίωμα κάθε εργαζόμενου γονέα, διάρκειας τεσσάρων μηνών μέχρι το παιδί να συμπληρώσει τα οκτώ έτη.
Ακόμη, προβλέπεται μείωση κατά 50% των ασφαλιστικών εισφορών για νέες μητέρες για έναν χρόνο μετά τον τοκετό ή τη λήξη της άδειας κυοφορίας-λοχείας.
Καθοριστικό ρόλο στη διευκόλυνση της καθημερινότητας των εργαζόμενων γονέων διαδραματίζουν και οι δομές φροντίδας παιδιών.
Μέσα από το πρόγραμμα πρόσβασης βρεφών και νηπίων σε βρεφικούς και παιδικούς σταθμούς, χιλιάδες οικογένειες λαμβάνουν voucher για δωρεάν ή επιδοτούμενες θέσεις σε ποιοτικές δομές προσχολικής αγωγής και φροντίδας.
Το πρόγραμμα «Νταντάδες της Γειτονιάς», που πλέον εφαρμόζεται καθολικά, δίνει τη δυνατότητα σε εργαζόμενες μητέρες, φοιτήτριες μητέρες και άνεργες μητέρες, να επιστρέψουν ή και να ενταχθούν στην αγοράς εργασίας μετά την απόκτηση του παιδιού τους, αξιοποιώντας πιστοποιημένες υπηρεσίες φροντίδας για βρέφη και νήπια ηλικίας από 2 μηνών έως 2,5 ετών.
Στην ίδια κατεύθυνση, τα Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών (ΚΔΑΠ) προσφέρουν ασφαλείς και δημιουργικούς χώρους για παιδιά εκτός σχολικού ωραρίου, ενισχύοντας όχι μόνο την ανάπτυξη δεξιοτήτων και τη δημιουργικότητα των παιδιών, αλλά και τη δυνατότητα των γονέων να ανταποκρίνονται στις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις με μεγαλύτερη ασφάλεια και ισορροπία.
Αντίστοιχα, τα ΚΔΑΠ ΑμεΑ στηρίζουν παιδιά και άτομα με αναπηρία, συμβάλλοντας παράλληλα στη στήριξη των οικογενειών τους και στην εναρμόνιση οικογενειακής και επαγγελματικής ζωής.
Η φροντίδα των παιδιών περνά και μέσα από την προστασία της υγείας και της σωστής ανάπτυξής τους.
Τα Σχολικά Γεύματα στηρίζουν καθημερινά μαθητές και οικογένειες, ενισχύοντας τη σωστή διατροφή και τη σχολική συμμετοχή.
Παράλληλα, η Πρώιμη Παιδική Παρέμβαση παρέχει υποστήριξη σε παιδιά έως 6 ετών με αναπηρία ή αναπτυξιακές διαταραχές, προσφέροντας εξατομικευμένες υπηρεσίες και συμβουλευτική στήριξη στις οικογένειες.
Στη σύγχρονη εποχή, οι γονείς χρειάζονται εργαλεία και για την ψηφιακή προστασία των παιδιών τους.
Η πλατφόρμα Parco.gov.gr παρέχει οδηγίες και δυνατότητες γονικού ελέγχου για ασφαλή χρήση του διαδικτύου και των εφαρμογών, ενώ η εφαρμογή KidsWallet επιτρέπει στους γονείς να θέτουν περιορισμούς στη χρήση κινητών συσκευών από ανηλίκους και να διαθέτουν ψηφιακή ταυτότητα για τα παιδιά τους.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στις οικογένειες που χρειάζονται επιπλέον στήριξη.
Οι μονογονεϊκές οικογένειες ενισχύονται μέσα από ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο κοινωνικής πολιτικής που αφορά την εργασία, τη στέγαση και τις κοινωνικές παροχές.
Παράλληλα, οι τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες έχουν πρόσβαση σε ένα ευρύ πλέγμα οικονομικών και φορολογικών ενισχύσεων.
Αντίστοιχα, η οικονομική ενίσχυση αναδοχής στηρίζει τους ανάδοχους γονείς στην κάλυψη των αναγκών των παιδιών που μεγαλώνουν με φροντίδα και αγάπη σε ένα νέο οικογενειακό περιβάλλον.
Κομβικό ζήτημα για κάθε οικογένεια παραμένει και η κατοικία. Το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ» δίνει τη δυνατότητα χρηματοδότησης έως 190.000 ευρώ για πρώτη κατοικία σε άτομα ηλικίας 25 έως 50 ετών, ενώ ειδικά στεγαστικά προγράμματα αφορούν πολύτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες.
Το πρόγραμμα «Αναβαθμίζω το Σπίτι μου» βοηθά οικογένειες να βελτιώσουν ενεργειακά την κατοικία τους μέσω επιδοτούμενων δανείων.
Σημαντική ανακούφιση προσφέρει και το μέτρο επιστροφής ενός ετήσιου ενοικίου από το κράτος, που εφαρμόζεται από τον Νοέμβριο του 2025 για κύρια και φοιτητική κατοικία.
Η οικονομική ενίσχυση των οικογενειών περνά και μέσα από φορολογικά μέτρα.
Οι φορολογικές ελαφρύνσεις για οικογένειες με παιδιά, τα φορολογικά και κοινωνικά κίνητρα για οικογένειες με εξαρτώμενα τέκνα, αλλά και οι αφορολόγητες παροχές, στοχεύουν στην αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος και στη στήριξη της καθημερινότητας των γονέων.
Ταυτόχρονα, ιδιαίτερη σημασία έχει η συμπερίληψη και η στήριξη των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους.
Τα επιδόματα αναπηρίας και μακροχρόνιας φροντίδας, το πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία», το πρόγραμμα «Προσβασιμότητα κατ’ οίκον» και το Δελτίο Μετακίνησης ΑμεΑ 2025 ενισχύουν την αυτονομία, την προσβασιμότητα και την ποιότητα ζωής χιλιάδων συμπολιτών μας.
Παράλληλα, οι Μονάδες Υγείας Οικογενειακού Προγραμματισμού προσφέρουν υπηρεσίες πρόληψης, αναπαραγωγικής υγείας, συμβουλευτικής και υποστήριξης εγκύων και οικογενειών, ενώ η πρόληψη και καταπολέμηση της ενδοοικογενειακής βίας παραμένει βασική προτεραιότητα, μέσα από ένα οργανωμένο δίκτυο δομών και υπηρεσιών προστασίας.
Τέλος, μέσα από το Εθνικό Κατασκηνωτικό Πρόγραμμα, παιδιά, οικογένειες, ηλικιωμένοι και άτομα με αναπηρία αποκτούν πρόσβαση σε στιγμές ξεκούρασης, δημιουργίας και κοινωνικοποίησης.
Η οικογένεια χρειάζεται χρόνο, στήριξη, ασφάλεια και προοπτική.
Χρειάζεται μια Πολιτεία που καταλαβαίνει τις ανάγκες της πραγματικής ζωής και βρίσκεται δίπλα σε κάθε γονέα και κάθε παιδί — όχι μόνο στις μεγάλες στιγμές, αλλά κυρίως στην καθημερινότητα.
Έλενα Ράπτη, υφυπουργός στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας
.jpg)
