Το παιδικό άγχος δεν κάνει διακρίσεις. Εμφανίζεται σε παιδιά κάθε ηλικίας ακόμη και σε εκείνα που δείχνουν χαρούμενα κοινωνικά και λειτουργικά. Δεν σημαίνει αποτυχία γονέα ούτε αδυναμία χαρακτήρα. Σημαίνει ότι κάτι μέσα τους πιέζει περισσότερο απ όσο μπορούν να διαχειριστούν.
Όταν το σώμα μιλά αντί για το παιδί
Πολλά παιδιά δεν έχουν τον τρόπο να πουν με λέξεις ότι αγχώνομαι. Το σώμα τους όμως βρίσκει τρόπο να μιλήσει. Πονοκέφαλοι πόνοι στην κοιλιά ναυτία πριν το σχολείο ή επαναλαμβανόμενες επισκέψεις στο ιατρείο χωρίς οργανικό εύρημα είναι συχνά καμπανάκια.
Σωματικά συμπτώματα χωρίς ιατρική εξήγηση είναι από τα πιο συχνά σημάδια που περνούν απαρατήρητα. Οι γονείς ψάχνουν τη φυσική αιτία και όταν δεν τη βρίσκουν ανακουφίζονται. Το άγχος όμως παραμένει.
Αλλαγές στη συμπεριφορά που μοιάζουν χαρακτήρας
Ένα παιδί που ξαφνικά γίνεται ευερέθιστο απόμακρο ή αντιδραστικό συχνά χαρακτηρίζεται δύσκολο. Στην πραγματικότητα μπορεί να προσπαθεί να διαχειριστεί εσωτερική ένταση. Το άγχος δεν κάνει πάντα τα παιδιά ήσυχα. Μπορεί να τα κάνει θυμωμένα. Ξαφνική ευερεθιστότητα ή ξεσπάσματα ειδικά όταν δεν υπήρχαν πριν αξίζουν προσοχή. Το ίδιο και η απόσυρση από δραστηριότητες που παλιά απολάμβαναν.
Το άγχος κρύβεται στο σχολείο
Πολλά αγχώδη παιδιά λειτουργούν άψογα στο σχολικό πλαίσιο. Είναι επιμελή υπεύθυνα τελειομανή. Κανείς δεν ανησυχεί για αυτά. Κι όμως το εσωτερικό τους βάρος είναι μεγάλο. Υπερβολικός φόβος για λάθη ή αποτυχία δείχνει συχνά άγχος επίδοσης. Το παιδί δεν χαίρεται τη μάθηση. Τη φοβάται. Η συνεχής ανάγκη για επιβεβαίωση το άγχος πριν από τεστ ή ακόμα και η αποφυγή σχολείου δεν είναι τεμπελιά. Είναι σήμα κινδύνου.
Ύπνος και άγχος έχουν στενή σχέση
Ο ύπνος είναι από τα πρώτα πράγματα που επηρεάζει το άγχος. Δυσκολία να κοιμηθούν νυχτερινοί φόβοι συχνά ξυπνήματα ή ανάγκη να κοιμηθούν με τους γονείς είναι ενδείξεις που συχνά υποτιμώνται. Διαταραχές ύπνου χωρίς εμφανή λόγο δεν είναι απλώς κακή συνήθεια. Το μυαλό του παιδιού συνεχίζει να δουλεύει όταν το σώμα θέλει να ξεκουραστεί.
Όταν το παιδί θέλει διαρκώς έλεγχο
Κάποια παιδιά γίνονται υπερβολικά ελεγκτικά. Θέλουν να ξέρουν τι θα συμβεί πότε και πώς. Δυσκολεύονται με τις αλλαγές και αναστατώνονται όταν κάτι ξεφεύγει από το πρόγραμμα. Ανάγκη για συνεχή έλεγχο και προβλεψιμότητα είναι συχνό χαρακτηριστικό άγχους. Ο έλεγχος λειτουργεί ως άμυνα απέναντι σε έναν κόσμο που τους φαίνεται απρόβλεπτος.
Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς
Το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα είναι η παρατήρηση χωρίς ετικέτες. Όχι είναι τεμπέλης όχι είναι υπερβολικός. Αντί για αυτό τι μπορεί να τον αγχώνει. Το δεύτερο βήμα είναι η σύνδεση. Λιγότερες ερωτήσεις περισσότερη παρουσία. Τα παιδιά μιλούν όταν νιώθουν ασφάλεια όχι ανάκριση.
Η έγκαιρη αναγνώριση κάνει τη διαφορά. Όσο νωρίτερα δούμε τα σημάδια τόσο πιο εύκολα το παιδί μαθαίνει να διαχειρίζεται το άγχος του με υγιείς τρόπους. Αν τα συμπτώματα επιμένουν η βοήθεια από ειδικό παιδοψυχολόγο δεν είναι υπερβολή. Είναι φροντίδα. Το άγχος στα παιδιά δεν είναι φάση που απλώς περνά. Είναι μήνυμα που ζητά να ακουστεί.
Και όταν το ακούσουμε εγκαίρως δίνουμε στο παιδί κάτι πολύτιμο. Τη βεβαιότητα ότι δεν είναι μόνο του με αυτό που νιώθει.
