Το Frozen δεν είναι απλώς μια παιδική ταινία. Είναι φαινόμενο. Και κυρίως είναι μια ιστορία που φαίνεται να αγγίζει κάτι πολύ βαθύ στον ψυχισμό των μικρών παιδιών.
Η τεράστια εμπορική επιτυχία της ταινίας δεν εξηγεί από μόνη της την εμμονή. Πίσω από τις στολές, τα παιχνίδια και τα τραγούδια, υπάρχει ένας ψυχολογικός μηχανισμός που κάνει το Frozen να «κουμπώνει» τέλεια με τον εσωτερικό κόσμο ενός παιδιού προσχολικής ηλικίας.
Ο συναισθηματικός κόσμος ενός νηπίου μοιάζει με της Έλσας
Σκεφτείτε για λίγο την Έλσα. Έχει έντονα συναισθήματα, τα οποία δυσκολεύεται να ελέγξει. Φοβάται ότι θα βλάψει τους άλλους. Προσπαθεί να τα καταπιέσει. Και τελικά αυτά ξεσπούν με δύναμη.
Τώρα σκεφτείτε ένα παιδί τεσσάρων ή πέντε ετών.
Τα παιδιά σε αυτή την ηλικία βιώνουν τα συναισθήματά τους με απόλυτη ένταση. Η χαρά είναι έκρηξη. Ο θυμός είναι καταιγίδα. Η απογοήτευση μοιάζει με το τέλος του κόσμου. Δεν έχουν ακόμη αναπτύξει πλήρως μηχανισμούς αυτορρύθμισης. Δεν μπορούν πάντα να διαχειριστούν αυτό που νιώθουν.
Η Έλσα γίνεται καθρέφτης του εσωτερικού τους κόσμου.
Όταν τραγουδά ότι δεν υπάρχει διαφυγή από την καταιγίδα μέσα της, το παιδί δεν ακούει απλώς στίχους. Αναγνωρίζει μια εμπειρία. Βλέπει στην οθόνη αυτό που ζει μέσα του καθημερινά. Και αυτό δημιουργεί ταύτιση.
Για έναν γονιό που προσπαθεί να διαχειριστεί ξεσπάσματα και κλάματα, αυτή η σύνδεση εξηγεί πολλά.
Η μαγεία δίνει δύναμη και όχι φόβο
Η προσχολική ηλικία είναι η εποχή της φαντασίας. Ο κόσμος είναι γεμάτος δράκους, κάστρα, μυστικά δωμάτια και υπερδυνάμεις. Το Frozen δεν προσγειώνει αυτή τη φαντασία. Την απογειώνει.
Η Έλσα δεν είναι απλώς πριγκίπισσα. Είναι μια ηρωίδα με παγωμένες δυνάμεις. Χτίζει παλάτια με τα χέρια της. Δημιουργεί έναν ολόκληρο κόσμο από χιόνι. Για ένα παιδί, αυτό είναι καθαρή μαγεία.
Κι όμως, η ταινία αποφεύγει το υπερβολικά τρομακτικό στοιχείο που συναντάμε σε άλλες ιστορίες. Δεν υπάρχει μια κλασική σκοτεινή μάγισσα που κυριαρχεί στον φόβο. Οι απειλές είναι περιορισμένες και παροδικές. Αυτό επιτρέπει στο παιδί να βυθιστεί στη φαντασία χωρίς να κατακλυστεί από άγχος.
Το Frozen προσφέρει ένταση χωρίς τραύμα. Περιπέτεια χωρίς εφιάλτες.
Και αυτό για έναν τετράχρονο εγκέφαλο είναι πολύ σημαντικό.
Η αδελφική αγάπη πάνω από τον πρίγκιπα
Για δεκαετίες, οι πριγκίπισσες περίμεναν τον πρίγκιπα. Η ευτυχία τους ολοκληρωνόταν μέσα από τον έρωτα. Στο Frozen, η καρδιά της ιστορίας βρίσκεται αλλού.
Στη σχέση δύο αδελφών.
Η Έλσα και η Άννα δεν έχουν μια τέλεια σχέση. Υπάρχει απόσταση. Παρεξήγηση. Πόνος. Κι όμως, ο δεσμός τους παραμένει βαθύς. Το μήνυμα είναι καθαρό. Η οικογένεια προηγείται. Η αγάπη μεταξύ αδελφών είναι σωτήρια.
Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας είναι βαθιά δεμένα με την οικογένειά τους. Η έννοια του «δικού μου ανθρώπου» είναι κεντρική. Νιώθουν ασφάλεια μέσα σε αυτόν τον κύκλο. Όταν βλέπουν την Άννα να παλεύει για την Έλσα, αναγνωρίζουν αυτή την πίστη.
Ακόμη κι αν υπάρχει ένας ρομαντικός ήρωας στην ιστορία, το συναισθηματικό αποκορύφωμα δεν είναι το φιλί του πρίγκιπα. Είναι η πράξη αυτοθυσίας της αδελφής.
Το Frozen μετατοπίζει το κέντρο βάρους από τον ρομαντικό έρωτα στην οικογενειακή αγάπη.
Και αυτό μιλά απευθείας στην καρδιά ενός παιδιού.
Το «Let it go» ως παιδικός ύμνος ελευθερίας
Δεν είναι τυχαίο ότι το Let it go έγινε παγκόσμιος ύμνος. Τα παιδιά δεν το τραγουδούν απλώς. Το ζουν. Σηκώνουν τα χέρια. Κλείνουν τα μάτια. Φαντάζονται ότι σπάνε περιορισμούς.
Αν ρωτήσετε ένα μικρό παιδί τι σημαίνει το τραγούδι, πιθανότατα θα σας πει κάτι απλό. Ότι η Έλσα είναι χαρούμενη. Ότι είναι ελεύθερη. Ότι κανείς δεν την ενοχλεί.
Και εδώ κρύβεται η ουσία.
Η επιθυμία για ελευθερία και αποδοχή είναι πανανθρώπινη.
Τα μικρά παιδιά βιώνουν συνεχώς όρια. Μην τρέχεις. Μην φωνάζεις. Μην λερώνεσαι. Μην κάνεις αυτό. Το Let it go λειτουργεί σαν συμβολική εκτόνωση. Σαν μια φαντασιακή στιγμή όπου μπορούν να πουν «είμαι αυτό που είμαι και αυτό είναι αρκετό».
Δεν είναι μόνο τραγούδι. Είναι συναισθηματική απελευθέρωση.
Τελικά γιατί αυτή η εμμονή
Όταν μια κόρη βλέπει το Frozen ξανά και ξανά, δεν είναι απαραίτητα θέμα εμπορίου ή marketing. Είναι πιθανό να επεξεργάζεται κάτι βαθύτερο. Να ταυτίζεται. Να εξασκεί συναισθήματα μέσα από την ασφάλεια της οθόνης. Να δοκιμάζει ρόλους.
Το Frozen συνδυάζει τρία κρίσιμα στοιχεία. Έντονο συναίσθημα. Μαγεία που ενδυναμώνει. Αγάπη που σώζει.
Μιλά για φόβο χωρίς να τρομάζει. Μιλά για δύναμη χωρίς να αποξενώνει. Μιλά για αγάπη χωρίς να την περιορίζει στον πρίγκιπα.
Και ίσως γι’ αυτό να αγγίζει τόσο βαθιά όχι μόνο τα παιδιά αλλά και τους γονείς.
Την επόμενη φορά που θα ακούσετε το Let it go για εκατοστή φορά, δοκιμάστε να δείτε την ταινία μέσα από τα μάτια της κόρης σας. Ίσως ανακαλύψετε ότι πίσω από την εμμονή κρύβεται μια ανάγκη. Να καταλάβει τον εαυτό της. Να νιώσει δυνατή. Να πιστέψει ότι ακόμη και οι εσωτερικές καταιγίδες μπορούν να γίνουν παλάτια από πάγο.
Και κάπου εκεί, ανάμεσα σε χιόνια και τραγούδια, να βρείτε κι εσείς μια μικρή υπενθύμιση. Ότι όλοι μας, μικροί και μεγάλοι, θέλουμε στο τέλος το ίδιο πράγμα.
Να είμαστε χαρούμενοι. Και ελεύθεροι.
Πληροφορίες από Washington Post
.jpg)
.jpg)
